Τραβάς μια selfie, δοκιμάζεις ένα φίλτρο και το δέρμα δείχνει πιο λείο, η μύτη λίγο πιο λεπτή, το περίγραμμα του προσώπου πιο καθαρό. Με μια κίνηση επιστρέφεις στην αρχική λήψη. Μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, ένα χαρακτηριστικό που προηγουμένως περνούσε απαρατήρητο μπορεί να σου τραβήξει το βλέμμα. Η σύγκριση αυτή τη φορά γίνεται με μια επεξεργασμένη εκδοχή του δικού σου προσώπου. Αυτή είναι μια από τις αλλαγές που έφεραν τα social media στη συζήτηση για την εμφάνιση. Η ίδια οθόνη στην οποία μπορεί κανείς να δοκιμάσει ένα διαφορετικό σχήμα χειλιών ή μύτης τού δείχνει, λίγο αργότερα, βίντεο από αισθητικές παρεμβάσεις που υπόσχονται αντίστοιχες αλλαγές.
Όταν το φίλτρο γίνεται σημείο αναφοράς
Στη ροή των κοινωνικών δικτύων βλέπουμε συνήθως τη λήψη που κάποιος επέλεξε να δημοσιεύσει. Ο φωτισμός, η γωνία, το μακιγιάζ και η επεξεργασία επηρεάζουν το αποτέλεσμα. Όταν παρόμοιες εικόνες εμφανίζονται η μία μετά την άλλη, ένα συγκεκριμένο πρότυπο ομορφιάς μπορεί να αρχίσει να φαίνεται πιο συνηθισμένο από όσο είναι στην καθημερινότητα. Συστηματική ανασκόπηση που δημοσιεύθηκε το 2024 κατέγραψε συσχετίσεις ανάμεσα στη χρήση των κοινωνικών δικτύων, στη δυσαρέσκεια για την εμφάνιση και στο ενδιαφέρον για αισθητική χειρουργική. Έρευνα με 252 συμμετέχοντες, που δημοσιεύθηκε στο JAMA Facial Plastic Surgery, συνέδεσε επίσης τη μεγαλύτερη ενασχόληση με τα social media με αυξημένη προθυμία να εξετάσει κανείς το ενδεχόμενο επέμβασης. Τα ευρήματα αφορούν κυρίως στάσεις και προθέσεις. Το αν κάποιος θα προχωρήσει σε μια πράξη είναι διαφορετικό ερώτημα.
Τι μένει έξω από το «πριν και μετά»
Τα social media έχουν κάνει πιο εύκολο να ακούσει κανείς ανθρώπους να μιλούν ανοιχτά για μια αισθητική παρέμβαση και να περιγράφουν την εμπειρία τους. Σε ένα σύντομο βίντεο, όμως, το «πριν» μπορεί να διαδέχεται το «μετά» μέσα σε ένα δευτερόλεπτο. Ανάμεσα στις δύο λήψεις μπορεί να μεσολάβησαν ημέρες ή εβδομάδες αποκατάστασης. Ακόμη και μια αλλαγή στον φωτισμό ή στη γωνία λήψης επηρεάζει το πώς αντιλαμβανόμαστε τη διαφορά. Η ευκολία με την οποία παρουσιάζονται οι ενέσιμες θεραπείες μπορεί επίσης να υποβαθμίσει την αίσθηση του κινδύνου. Τα fillers και οι ενέσεις βοτουλινικής τοξίνης είναι ιατρικές πράξεις με πιθανές επιπλοκές. Το βρετανικό Εθνικό Σύστημα Υγείας (NHS) συνιστά ιδιαίτερη προσοχή όταν μια κλινική ή θεραπεία προβάλλεται στα social media και ενημέρωση από κατάλληλα εκπαιδευμένο επαγγελματία για το εφικτό αποτέλεσμα, τους κινδύνους και τη φροντίδα μετά την πράξη.
Πόσο κρατά μια τάση;
Τα γεμάτα χείλη μπορεί να κυριαρχούν στη ροή σήμερα και αύριο τη θέση τους να παίρνει μια πιο έντονη γραμμή στο σαγόνι. Η απόφαση για μια αισθητική παρέμβαση έχει διαφορετικό χρονικό ορίζοντα από την τάση που την έκανε δημοφιλή. Πριν από μια τέτοια απόφαση, έχει σημασία να μπορεί κανείς να περιγράψει τι θέλει να αλλάξει και να συζητήσει αν το αποτέλεσμα που έχει στο μυαλό του είναι εφικτό. Μια φιλτραρισμένη selfie δείχνει πόσο εύκολα αλλάζει μια φωτογραφία. Αν καταλήξει να γίνει η εικόνα που παίρνουμε μαζί μας στο ιατρείο, αξίζει μια απλή ερώτηση. Πότε αρχίσαμε να θέλουμε αυτή την αλλαγή, πριν δούμε τη φωτογραφία ή αφού τη συνηθίσαμε;
