Κάτω από μια ανάρτηση εμφανίζονται μέσα σε λίγα λεπτά δεκάδες σχεδόν πανομοιότυπα σχόλια. Λίγο πιο κάτω, μια εντυπωσιακή φωτογραφία συγκεντρώνει χιλιάδες αντιδράσεις, αν και κανείς δεν φαίνεται να γνωρίζει ποιος την τράβηξε ή αν το στιγμιότυπο συνέβη ποτέ. Και στις δύο περιπτώσεις γεννιέται η ίδια απορία. Ποιος βρίσκεται πίσω από αυτό που βλέπουμε στην οθόνη; Η λεγόμενη «θεωρία του νεκρού διαδικτύου», γνωστή ως Dead Internet Theory, δίνει μια ακραία απάντηση. Υποστηρίζει ότι μεγάλο μέρος όσων μοιάζουν με ανθρώπινη δραστηριότητα παράγεται από αυτοματοποιημένους λογαριασμούς. Ορισμένοι υποστηρικτές της πηγαίνουν ακόμη παραπέρα και μιλούν για κεντρικά συντονισμένη χειραγώγηση της κοινής γνώμης. Ο ισχυρισμός αυτός παραμένει ατεκμηρίωτος. Η εξάπλωση των bots, από την άλλη, είναι μετρήσιμη.
Τι μετρά το 53%
Σύμφωνα με το 2026 Bad Bot Report της Thales, τα bots αντιστοιχούσαν στο 53% της διαδικτυακής κίνησης που μετρήθηκε το 2025, ενώ το 40% της συνολικής κίνησης αποδόθηκε σε bots που η εταιρεία ταξινομεί ως κακόβουλα. Στην προηγούμενη έκθεση της Imperva, για το 2024, τα αντίστοιχα ποσοστά ήταν 51% και 37%. cpl.thalesgroup.com Η μονάδα μέτρησης εδώ είναι το αίτημα προς μια ιστοσελίδα ή μια διαδικτυακή υπηρεσία. Ένα και μόνο πρόγραμμα μπορεί να στείλει χιλιάδες τέτοια αιτήματα σε σύντομο χρόνο. Επομένως, από το 53% δεν μπορούμε να συμπεράνουμε πόσοι λογαριασμοί στα κοινωνικά δίκτυα είναι αυτοματοποιημένοι ή τι ποσοστό των σχολίων γράφεται από ανθρώπους. Η ίδια μέτρηση περιλαμβάνει διαφορετικές χρήσεις της αυτοματοποίησης. Οι μηχανές αναζήτησης, για παράδειγμα, χρησιμοποιούν bots για να εντοπίζουν και να καταγράφουν ιστοσελίδες. Άλλα προγράμματα χρησιμοποιούνται σε απόπειρες κατάληψης λογαριασμών ή για να εκμεταλλευτούν αδυναμίες διαδικτυακών υπηρεσιών. Για τον αναγνώστη που σκρολάρει στο κινητό του, πολλές από αυτές τις ενέργειες είναι αόρατες.
Όταν ένα αυτοματοποιημένο σχόλιο ακούγεται ανθρώπινο
Η γενετική τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει κυρίως την ευκολία με την οποία μπορεί κανείς να παράγει περιεχόμενο σε μεγάλη κλίμακα. Ένας λογαριασμός μπορεί να δημοσιεύει παραλλαγές του ίδιου μηνύματος, με διαφορετικό ύφος και λεξιλόγιο, αντί να επαναλαμβάνει αυτούσια την ίδια φράση. Μια εικόνα μπορεί να μοιάζει με φωτογραφία από πραγματικό συμβάν, παρότι δημιουργήθηκε εξ ολοκλήρου με ένα εργαλείο ΑΙ. Εδώ συναντιούνται δύο διαφορετικά πράγματα. Ένας πραγματικός χρήστης μπορεί να ανεβάσει μια εικόνα που έφτιαξε με τεχνητή νοημοσύνη. Ένας αυτοματοποιημένος λογαριασμός μπορεί να αναδημοσιεύσει μια αυθεντική φωτογραφία. Η προέλευση του υλικού και η ταυτότητα εκείνου που το δημοσιεύει χρειάζονται χωριστό έλεγχο. Ο καταιγισμός αναρτήσεων, η επανάληψη παρόμοιων σχολίων και η ταυτόχρονη εμφάνιση του ίδιου μηνύματος από πολλούς λογαριασμούς είναι ενδείξεις που αξίζει να εξετάζονται μαζί. Ένα σχόλιο που ακούγεται αφύσικο ή μια φωτογραφία που φαίνεται υπερβολικά καλοστημένη, από μόνα τους, δεν αρκούν για ασφαλές συμπέρασμα. Το ενδιαφέρον ερώτημα πίσω από τη «θεωρία του νεκρού διαδικτύου» βρίσκεται συχνά κάτω από μια συνηθισμένη ανάρτηση. Όταν βλέπουμε εκατοντάδες σχόλια να υποστηρίζουν την ίδια άποψη, είναι εύκολο να πιστέψουμε ότι βλέπουμε τι σκέφτονται εκατοντάδες άνθρωποι. Η εικόνα της συναίνεσης μπορεί να σχηματιστεί πολύ πριν μάθουμε ποιοι συμμετέχουν πραγματικά στη συζήτηση.
